Program „Czyste Powietrze” może w przyszłości zostać zastąpiony nowym instrumentem wsparcia pod nazwą „Ciepły Dom”. Taką propozycję przedstawili eksperci Project Tempo i Polskiego Alarmu Smogowego w raporcie „Budynki do zmiany”, zaprezentowanym podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu. Nie jest to na dziś przyjęty program rządowy, lecz propozycja reformy systemu wsparcia termomodernizacji budynków w Polsce.
Ciepły Dom – co miałoby się zmienić?
Autorzy raportu nie proponują zakończenia dopłat do wymiany źródeł ciepła i termomodernizacji. Ich pomysł zakłada raczej przebudowę obecnego systemu oraz stworzenie nowej marki i nowych procedur. Do czasu uruchomienia ewentualnego programu „Ciepły Dom” miałoby nadal funkcjonować „Czyste Powietrze”.
Nowy system miałby zachować trzy poziomy dofinansowania zależne od dochodu beneficjenta oraz zamknięty katalog kosztów kwalifikowanych. Jednocześnie eksperci postulują uproszczenie zasad, procedur i wymagań technicznych.
120 mld zł na program Ciepły Dom
Cały pakiet reform opisany w raporcie oszacowano na około 257 mld zł w perspektywie 10 lat. Z tej kwoty około 120 mld zł miałoby zostać przeznaczone bezpośrednio na program „Ciepły Dom”.
Według danych przytoczonych w raporcie na dotychczasowe „Czyste Powietrze” przewidziano 103 mld zł na lata 2018–2028. Do końca sierpnia 2026 r. zawarte umowy miały obejmować około 36 mld zł, co pozostawia znaczną część wcześniejszej puli do potencjalnego wykorzystania w nowym modelu.
Skąd pieniądze na termomodernizację?
Autorzy wskazują kilka możliwych źródeł finansowania. Wśród nich znalazły się wpływy z systemu EU ETS, Fundusz Społeczno-Klimatyczny, środki z kolejnej perspektywy budżetowej Unii Europejskiej, obligacje termomodernizacyjne BGK oraz preferencyjne kredyty i pożyczki.
Jednym z proponowanych rozwiązań są kredyty dla gospodarstw domowych ze stałym oprocentowaniem 3 proc. do 100 tys. zł oraz preferencyjne pożyczki dla klientów instytucjonalnych.
„Max 140” – prostsze kryterium energetyczne
Z punktu widzenia firm wykonujących izolacje i kompleksowe termomodernizacje szczególnie interesująca jest propozycja zasady nazwanej „Max 140”. Zamiast kilku przedziałów zapotrzebowania budynku na energię po zakończeniu prac miałby obowiązywać jeden próg – maksymalnie 140 kWh/m² rocznie.
Zdaniem autorów raportu takie rozwiązanie mogłoby uprościć kwalifikowanie inwestycji i ograniczyć część problemów proceduralnych występujących w dotychczasowym systemie.
Większa ulga termomodernizacyjna
Raport zawiera również propozycję zwiększenia limitu ulgi termomodernizacyjnej z 53 tys. do 80 tys. zł. Eksperci proponują także rozszerzenie katalogu inwestycji objętych ulgą oraz umożliwienie korzystania z niej w większym zakresie mieszkańcom budynków wielorodzinnych.
2,2 mln budynków do modernizacji
Według założeń autorów realizacja całego pakietu zmian mogłaby doprowadzić w ciągu dekady do modernizacji około 2,2 mln budynków. Wartość inwestycji wygenerowanych przez programy wsparcia oszacowano nawet na około 400 mld zł.
Dla branży izolacyjnej oznaczałoby to potencjalnie znaczący wzrost zapotrzebowania na usługi związane z ograniczaniem strat energii, w tym ocieplanie dachów, poddaszy, stropów i ścian oraz wykonywanie izolacji pianą PUR, celulozą i wełną mineralną.
Co to może oznaczać dla wykonawców izolacji?
Jeżeli propozycje z raportu zostaną przełożone na konkretne przepisy i programy, termomodernizacja ma szansę pozostać jednym z najważniejszych segmentów rynku budowlanego w Polsce w kolejnych latach. Dla wykonawców kluczowe będą jednak szczegóły: katalog kosztów kwalifikowanych, wymagane parametry energetyczne, sposób rozliczania prac oraz mechanizmy zabezpieczające zarówno inwestorów, jak i rzetelne firmy wykonawcze.
Na tym etapie należy podkreślić, że „Ciepły Dom” jest propozycją przedstawioną w raporcie ekspertów, a nie obowiązującym programem dotacyjnym. Dopiero decyzje administracji publicznej pokażą, które z przedstawionych rozwiązań zostaną wdrożone.
Źródło
Opracowanie PPiN.pl na podstawie artykułu Patrycji Rapackiej opublikowanego w serwisie Gramwzielone.pl oraz informacji z raportu „Budynki do zmiany”. Czytaj materiał źródłowy w Gramwzielone.pl.
